Memoria xeracional desde os días da Transición

 

Os xornalistas utópicos

Manuel Veiga

Edicións Xerais, Vigo, 2013, 269 páxinas.

 

   Manuel Veiga foi e segue a ser un defensor da novela de autor, un autor, no seu caso, comprometido coa realidade e coa historia, sobre todo da segunda metade do século XX. Un monllo de pezas literarias -narrativa e ensaio- acompañan a súa traxectoria  literaria desde que no ano 1998 debutase con As ruínas da cidade amada. Virían despois outras pezas de ficción como O exiliado e a primavera (Premio Xerais 2004) ou Lois e Helena buscándose nun día de tormenta (Premio García Barros 2006). Achéganos arestora Os xornalistas utópicos, un banzo máis na súa obra, aínda que sen perder ese horizonte memorialístico, neste caso non o da historia dos vellos galeguistas, dos que fixeron a Guerra Civil e dos exiliados, senón da xeración que se fixo adulta nos anos da Transición.

   Un fresco de vidas, coas súas persoais historias, ás que lles tocou vivir nos últimos trinta anos  a partir de 1977. Porque Manuel Veiga viviu a Transición en plena mocidade e na presente novela dá testemuño da súa xeración, no contexto daquela léveda de ilusións, proxectos e utopías, olladas desde o altor do paso dos anos, case que corenta anos despois.

   A novele centra a súa substancia no protagonismo e nas vivencias da xente común; nun xornalista, alter ego do autor, que dirixe un pequeno xornal galeguista e de esquerdas e que, en primeira persoa, á altura do ano 2007, narra os atrancos e dificultades que ten que superar un medio das súas características no fragor da loita pola supervivencia dos medios no noso tempo. Esta primeira parte da novela permítenos ollar as vivencias,

Manuel Veiga

case que o día a día, dun xornalista galeguista e de esquerdas desde a Transición ata hoxe. Mais, como o mesmo autor ten sinalado, non é esta unha novela sobre o xornalismo, senón desde o xornalismo.

   Con bo tino a novela retrotráenos,  nunha acertada e oportuna analepse., e con cambio de voz narrativa, aos anos da nenez rural do narrador e ao seu traslado a Madrid para estudar xornalismo naquela facultade aínda en construción “capricho do xornalista azul Emilio Romero” Alí estuda e sobre todo vive a barafunda dos anos da Transición que, porén lle permiten entrar en contacto con todo aquilo que a ditadura agachara ou prohibira: asembleas, música, libros,  a presenza da droga, liberación sexual… Unha etapa que, malia o afastamento de Galicia, lle suporía, unha toma de conciencia e unha opción por un galeguismo de esquerdas. Outros capítulos achégannos relatos dispares doutros personaxes cos que contacta o xornalista narrador e que nos permiten ter unha visión polifónica sobre  o protagonista e os feitos acontecidos nos días da Transición, en anos posteriores e tamén na actualidade co protagonista traballando como xornalista en Vigo e vendo como as súas ilusións desaugan no desazo do desencanto.

   Novela moi rica. Autobiografía ficcionada ou ficción autorreferencial con claras repercusións no plano enunciativo, tanto cando nos atopamos cun narrador en primeira persoa como cando a voz narrativa transita ata a terceira. Prosas nas que o autor amalgama distintas voces, rexistros e estilos, con moitos personaxes reais agachados, aínda que non sempre baixo nomes ficcionais. Cun emprego deliberado e insistente da inertextualidade. A referencia a autores e libros, sobre todo doutras literaturas, forma parte da esencia e da técnica deste libro, porque esta é outra desas novelas que comezamos a ver no sistema literario galego, que establecen un diálogo coa literatura universal. Referencias alleas que non son enfeites narcisistas, senón elementos enriquecedores do tecido textual e que gorentamos, sobre todo aqueles que pensamos que todos os libros se atopan unidos e que se vai duns a outros, aínda que sexa casualmente. Con Roberto Bolaño, un do autores cos que emparenta  e no que abebera esta novela, podemos dicir que Manuel Veiga erixe tamén, sobre todo na segunda parte da novela, a historia ou a referencia a escritores en todo un xénero. E todo iso nun libro escrito cun estilo claro, directo, moitas veces conversacional, fuxindo á mantenta de amavías e artificios literarios. Altamente recomendable, pois logo a lectura desta novela, rebordante, na miña estima de innovación, frescor  e gordura literaria.

Esta entrada foi publicada en Critica literaria, Narrativa galega e etiquetada , . Garda a ligazón permanente.

Unha resposta a Memoria xeracional desde os días da Transición

  1. Pingback: Memoria xeracional desde os días da Transición | ::Crítica literaria::

Os comentarios están pechados.